Những bước tiến của cà phê đặc trưng ở Việt Nam

Những bước tiến của cà phê đặc trưng ở Việt Nam

Bạn đã bao giờ thử một tách cà phê đặc trưng từ Việt Nam chưa? Chưa ư? Bạn không phải là người duy nhất đâu. Đối với nhiều người, cà phê đặc trưng và Việt Nam là những ý tưởng gần như xa xỉ.

Tuy nhiên, cà phê đặc trưng đang dần tiến vào đất nước này chậm rãi nhưng chắc chắn. Và, một vài tổ chức đang giúp tiến hành điều đó.

sorting green coffee beans

Hạt cà phê, hạt giống của sự thay đổi ở Việt Nam. Ảnh: D. Vogelmann.

Việt Nam: Một gã khổng lồ trong tiêu thụ cà phê

Việt Nam là nước đứng thứ 2 trên thế giới về sản xuất cà phê với sản lượng thu hoạch xấp xỉ 2,9 triệu bao 60 ký trong năm 2016. Đó thực sự là một số liệu đáng kể: phải cần tới gần 3500 trái cà phê để cho ra 1 ký hạt xanh.

Hiển nhiên, món uống yêu thích của chúng ta nên cực kỳ quan trọng cho nền kinh tế và văn hóa của đất nước. Hầu hết các thương hiệu đều sử dụng Robusta từ đây, khiến cà phê trở thành măt hàng nông nghiệp xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam – hơn cả gạo. Nó tạo ra hơn 1 triệu việc làm.

Việt Nam không chỉ là người khổng lồ duy nhất đạt được danh hiệu “sản lượng hơn chất lượng”, nhưng tiềm năng về cà phê đặc trưng của ngành công nghiệp này rất rộng lớn. Và vì vậy, mặc dù phát triển chậm hơn Brazil, văn hóa cà phê truyền thống đang nhường chỗ cho những điều mới.

Thách thức khó khăn của cà phê đặc trưng

Cà phê đặc trưng: vụ mùa bội thu với những đặc tính độc đáo được làm ra bởi những người nông dân đầy nhiệt huyết – những người thường có cả kinh nghiệm và kiến thức.

Thật không dễ dàng để Việt Nam xâm nhập vào một thị trường như thế. Việc thiếu sự hỗ trợ về tài chính làm cho những thiết bị sản xuất tốt trở nên xa vời đối với nhiều người. Và vì thế, việc tiếp cận thị trường người tiêu thụ thông thường trở nên dễ dàng hơn đối với những nhà sản xuất ở Việt Nam.

Tuy nhiên, điều đó không làm việc sản xuất cà phê đặc trưng trở nên bất khả thi. Trong tháng này, Việt Nam đã tổ chức buổi triển lãm cà phê quốc tế và cuộc thi “Vietnam Barista Championship” lần đầu tiên. Và, trong khi việc đạt được danh tiếng cho cà phê đặc trưng có thể rất khó khăn, những người dân Việt Nam vẫn luôn tự hào và kiên trì. Theo quan điểm của tôi, nếu họ đã đặt một mục tiêu nhất định, họ sẽ đạt được nó.

Họ cũng không phải thực hiện điều đó một mình.

selecting ripe coffee cherries by hand

Quá trình phơi cà phê ở một vùng lân cận Đà Lạt. Ảnh: Vichai Saeti

Hỗ trợ canh tác cà phê đặc trưng phát triển

Cà phê đặc trưng không chỉ là về chất lượng, và việc thay đổi có vẻ khó khăn. Tuy nhiên, vẫn có những cá nhân và tổ chức nhất định đang làm việc để cung cấp cả sự hỗ trợ lần việc huấn luyện.

Vichai Saeti là một trong số đó, Là 1 Q-grader, anh ấy đem đến những buổi học cupping theo tiêu chuẩn SCAA. Và đối với những người nông dân, không chỉ ở Việt Nam, mà còn trải dài khắp lục địa, anh ấy cũng cung cấp các khóa học về việc trồng và chế biến cà phê.

Và sau đó, còn có Nguyễn Ninh của Là Việt Coffee, một công ty xuất khẩu nhỏ. Là Việt Coffee mua cà phê trực tiếp từ những nông dân địa phương, phân loại hạt, kiểm định chất lượng và sau đó xuất khẩu những số lượng nhỏ ra khắp thế giới. Hạt cà phê họ bán không bị nấm mốc, điều thường thấy ở Việt Nam, nơi mà nhiều nông dân chế biến vụ mùa của họ theo phương pháp tự nhiên. Nhờ vậy, Là Việt Coffee giúp những nhà sản xuất cà phê đặc trưng đạt được lợi nhuận – khiến việc sản xuất một lựa chọn canh tác khả thi.

Tuy nhiên, người nông dân Việt Nam đã bao giờ hi vọng được thương mại trực tiếp chưa?

coffee dried on raised beds

Một nông trại cà phê sử dụng phương pháp canh tác đặc biệt. Ảnh: fi-lăn’thrə-pē

Tạo mối liên kết Thương mại trực tiếp

Những nhà rang xay và người mua cà phê đặc trưng thích tự mình làm việc với những người nông dân hơn, thỉnh thoảng họ còn mua cả số lượng nhỏ và nông hộ cá thể. Bạn có thể sẽ nghĩ rằng, đối với nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, những mỗi quan hệ kinh tế sẽ khó mà hiện thực. Tuy vậy, các chính sách về ngoại thương được nới lỏng từ những năm 90, và, hạt giống về Thương mại trực tiếp bắt đầu nảy mầm trên khắp Việt Nam.

Có một số tổ chức phi chính phủ (NGO) mà tôi muốn đề cập ở đây, nhưng có một tổ chức với tên có ý nghĩa là “nhà hảo tâm” (filanthrope.org). Filanthrope chuyên biệt về cà phê đặc trưng và cung cấp trực tiếp cho nhà sản xuất; theo như họ trình bày: “Chúng tôi phát triển và nhân rộng mô hình thương mại trong đó cho phép cộng đồng nông dân được tham gia quyết định giá trị bán lẻ của sản phẩm từ vụ mùa của họ, và nhờ điều đó, giúp họ cải thiện điều kiện sống cũng như cộng đồng của họ. Nhờ vậy, họ có thể kiên trì theo đuổi những phương pháp canh tác thân thiện với môi trường”

Liệu định hướng đó có thành công? Chắc chắn. Một ví dụ gần đây từ vùng cao nguyên Việt Nam, nơi họ dã giúp người nông dân đạt được 83+ điểm cupping cho cà phê của họ và bán thành công hơn 20 tấn cho khách hàng Mỹ với giá “đáng tự hào”.

Thêm vào đó, gần đây, Việt Nam đã kí kết hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TTP) với Mỹ (04/02/2016), chúng ta càng thêm hi vọng giấc mơ Thương mại trực tiếp trở thành hiện thực.

Nhờ đó, ngày càng nhiều người nông dân bắt đầu hiểu rõ hơn lợi ích của việc sản xuất và bán cà phê chất lượng cao. Chúng ta vẫn mong chờ thị trường cà phê đặc trưng tiếp tục phát triển – có lẽ, một ngày nào đó, bạn có thể lạc quan trả lời câu hỏi: “Bạn đã thử cà phê đặc trưng đến từ Việt Nam chưa?”

Theo PerfectDailyGrind

Chưa có bình luận.

Gởi bình luận